Su Ürünleri İhracat Değerleri

Ülkemiz su ürünleri sektörü ihracatı sürekli olarak yükselme eğilimi içerisindedir. Üretim tesisleri AB standartlarında üretim yapmakta olup, AB ülkelerine ihracatı yapılabilen tek hayvansal ürün olarak su ürünleri, ülkemiz ihracatında ayrı bir önem taşımaktadır. Her yıl artan üretim kapasitesiyle, dış pazarlarda önemli bir pazar payına ulaşan sektörümüz, aynı zamanda, ülkemizin hayvansal ürünler ihracatında en büyük ağırlığa sahip ürün grubunu oluşturmaktadır. Öyle ki, ihracatımızın seyrini, AB ülkeleri bazında ele aldığımızda AB üyesi ülkelere yapılan hayvansal ürünler ihracatımızın neredeyse tamamını oluşturmaktadır.

Gelişen teknolojiye ve su ürünlerine olan talebin artmasına paralel olarak ülkemiz açısından su ürünleri çok yüksek bir potansiyel oluşturmaktadır. Su ürünleri ihracatımızın ana ürünleri levrek, çipura, alabalık ve orkinostur. Türkiye su ürünleri ihracatının büyük bir bölümünü taze-soğutulmuş balıklar oluşturmaktadır. Bunun dışında çeşitli balıklar, yumuşakçalar ve işlenmiş deniz ürünleri ihracatı da yapılmaktadır.

İhracatımızın yoğun olarak yapıldığı ülkeler içerisinde AB ülkeleri ilk sırada yer almaktadır. Bu ülkelerden başlıcaları İtalya, Yunanistan, Hollanda ve İspanya’dır. Levrek, çipura, alabalık ağırlıklı olarak İtalya, Yunanistan, Hollanda, İspanya gibi Avrupa ülkelerine ihraç edilirken, orkinosun ihraç edildiği tek pazar Japonya’dır. İhracatımızda yaşanan artışın ana nedenlerine baktığımızda ise, yüksek üretim kapasitesi, kalite, lojistik, gıda güvenliği ve işleme teknolojilerinde rakibimiz ülkelere göre sahip olduğumuz üstün konum, başarılı bir şekilde yürütülen tanıtım ve pazarlama faaliyetleridir.

Toplam su ürünleri ihracatımızda ilk 5 sırada yer alan Yunanistan, İtalya, Hollanda, Japonya ve İspanya toplamda yaklaşık %74’lük bir paya sahiptir.

  • Ülkemizin 3 tarafının denizlerle çevrili olması,
  • Göl ve akarsularımızın fazla olması,
  • Denizlerimizde çok çeşitli türler bulunması,
  • Hedef pazarlara özellikle AB pazarına yakın olmamız,
  • Balık tüketimi konusunda bilinçlendirme çalışmaları yapılması,
  • İç piyasanın gelişme potansiyeli taşıması,
  • AB’yle bütünleşme sürecinde kalite ve sağlığa uygunluk bilincinin gelişmesi,
  • Yabancı sermaye girişi olması,

Su ürünleri için fırsatların devam ettiğini göstermektedir.

  • Stok araştırmalarına ağırlık verilmesi,
  • Açık deniz balıkçılığına geçiş imkanları yaratılması,
  • Su ürünleri yetiştiriciliğinin bürokratik engellerden ve müdahalelerden kurtarılması,
  • Markalaşmanın teşvik edilmesi,

halinde sektör, çok daha yüksek bir gelişme kaydedecektir.

Son yıllarda su ürünleri üretimi, işlenmesi ve ihracatına yönelik ülkemizde ciddi yatırımlar gerçekleştirilmiştir. Buna bağlı olarak da ülkemiz su ürünleri sektörü ihracatı sürekli olarak yükselme eğilimi içerisindedir. Üretim tesisleri AB standartlarında üretim yapmakta olup, AB ülkelerine ihracatı yapılabilen tek hayvansal ürün olarak su ürünleri, ülkemiz ihracatında ayrı bir önem taşımaktadır. İhracatımızın yoğun olarak yapıldığı ülkeler içerisinde AB ülkelerinin ilk sırada yer alması da bunun bir göstergesidir. Her yıl artan üretim kapasitesiyle, dış pazarlarda önemli bir pazar payına ulaşan sektörümüzün iharcat kayıt değerler, yıllar itibariyle aşağıda yer almaktadır.

Türkiye Geneli Su Ürünleri İhracat Kayıt Değerleri (03, 1604, 1605 Faslı)

MİKTAR(KG)

DEĞER (FOB$)

% $ ARTIŞI

2000

25.319.635

59.655.648

2001

28.157.401

77.435.510

30

2002

35.091.647

128.171.494

66

2003

38.965.524

173.398.745

35

2004

40.777.319

212.733.138

23

2005

46.344.168

248.569.917

17

2006

48.566.351

280.930.601

13

2007

53.477.121

324.682.032

16

2008

61.689.625

427.333.196

32

2009

57.736.164

341.507.374

-20

2010

60.235.537

360.773.733

6

2011

71.925.680

447.823.191

24

2012

79.661.523

465.335.302

4

2013

102.394.741

564.273.914

21

Ayrıca, her Birliğin bazen birlikte, bazen de ayrı ayrı sürdürdüğü tanıtım çalışmaları, Su Ürünleri Tanıtım Grubu olarak “Birlikten kuvvet doğar” ilkesiyle daha da yoğunlaştırılmış olarak sürdürülmektedir. Özellikle, pazarlarımızın çeşitlendirilmesi, başta hedef ülke olarak belirlediğimiz ülkeler olmak üzere, komşu ülkelerimiz arasında önemli potansiyele sahip ülkelerde ürünlerimizin daha geniş ölçüde yer alması amacıyla tanıtım ve pazarlama çalışmalarını daha etkin bir şekilde sürdürülecektir.

(Processed Products) Ülkemizin en hızlı gelişen su ürünleri ihracat kalemlerinden biriside işlenmiş deniz ürünleridir. Bunlar, yarattıkları yüksek katma değer ile ülke ekonomisi açısından da oldukça önemlidir. Ahtapot, kalamar, yengeç, karides gibi su ürünleri yanında diğer su ürünlerinin çeşitli sebze, meyve ve gıda ürünleriyle birlikte işlenmesi ile elde edilen ürünler bu kapsamdadır. Çoğunlukla doğrudan tüketime yönelik olarak üretilen bu ürünler çoğunlukla Batı Avrupa ülkelerine ihraç edilmektedir.